Ο Σωτήρης Παλάσκας απαντά σε επτά καίριες ερωτήσεις του Jack for Lionnews που φωτίζουν την έμπνευση πίσω από το έργο του

Το πρώτο βιβλίο του Σερραίου συγγραφέα Σωτήρη Παλάσκα, με τίτλο «Το μυστικό του Ν.Θ.», θα έχει την ευκαιρία να γνωρίσει το κοινό την Τρίτη 31 Μαρτίου 2026, στις 19:30, στο αμφιθέατρο της Δημόσιας Κεντρικής Βιβλιοθήκης Σερρών.

Σέρρες: Εκδήλωση για την παρουσίαση του βιβλίου του Σωτήρη Παλάσκα «Το μυστικό του Ν.Θ.»

Με αφορμή λοιπόν την παρουσίαση του βιβλίου, ο συγγραφέας μίλησε στο Jack for Lionnews, απαντώντας σε επτά καίριες ερωτήσεις που φωτίζουν την έμπνευση πίσω από το έργο του. Μέσα από τη συζήτηση αναζητείται η ταυτότητα του «κρυμμένου θησαυρού», ενώ παράλληλα ανοίγει ένας ευρύτερος προβληματισμός για την ενηλικίωση της ελληνικής κοινωνίας.

Από τη νοσταλγία της δεκαετίας του ’80 έως τα γνώριμα τοπία των Σερρών, ο δημιουργός επιχειρεί να αναδείξει αν το μυστικό βρίσκεται τελικά στις σελίδες του βιβλίου ή στην ίδια την ιστορική και κοινωνική διαδρομή.

Ο Σωτήρης Παλάσκας κατάγεται από τον Εμμανουήλ Παππά και μεγάλωσε στις Σέρρες. Είναι διδάκτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, από όπου έχει επίσης αποφοιτήσει από το Τμήμα Κινηματογράφου της Σχολής Καλών Τεχνών, ενώ κατέχει και μεταπτυχιακό στη Δημιουργική Γραφή από το Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο.

Τα τελευταία χρόνια ζει και εργάζεται ως εκπαιδευτικός στην Κω, ενώ την τελευταία τριετία υπηρετεί ως Σύμβουλος Εκπαίδευσης Φιλολόγων στα Δωδεκάνησα.

Έχει σκηνοθετήσει ταινίες μικρού μήκους, ενώ «Το μυστικό του Ν.Θ.» αποτελεί το πρώτο του μυθιστόρημα.

Ακολουθεί η συνέντευξή του στο Jack for Lionnews

-Πόσο εύκολο είναι τελικά για έναν αναγνώστη σήμερα να βρει τον δικό του «θησαυρό» μέσα στις σελίδες του βιβλίου;

Υπάρχουν αμέτρητα βιβλία που κρύβουν μέσα τους πραγματικούς θησαυρούς. Το μόνο που έχει να κάνει κάποιος είναι να τα ανοίξει και να διαθέσει τον χρόνο του για να τα διαβάσει. Η λέξη «σήμερα» είναι που κάνει αυτή την ερώτηση πολύ εύστοχη. Σήμερα ο χρόνος που διαθέτουμε για να αφοσιωθούμε απερίσπαστοι στην ανάγνωση ενός λογοτεχνικού ή άλλου βιβλίου έχει δυστυχώς δραματικά μειωθεί. Οι υποχρεώσεις όλων μας από την καθημερινότητα έχουν πολλαπλασιαστεί, οι περισπασμοί από τα media, τα social και όλα αυτά κλέβουν διαρκώς τον λιγοστό ελεύθερο χρόνο μας και η ανάγνωση τείνει να αντιμετωπίζεται ως μια περιττή πολυτέλεια. Δυστυχώς αυτή η κατάσταση εμφανίζεται ακόμα πιο έντονη στις μικρές ηλικίες και τα αποτελέσματα τα βλέπουμε καθημερινά γύρω μας. Αν όλοι οι άνθρωποι είχαν διαβάσει κάποια βιβλία, ο κόσμος μας θα ήταν κατά πολύ καλύτερος.

-Πώς κατάφεραν να «δέσουν» στην ίδια ιστορία τόσο διαφορετικοί άνθρωποι, από τον Τομ Σόγιερ και τον Γιάτσεκ Γκμοχ μέχρι τον Καρυωτάκη;

Όπως ακριβώς δένουν και στη ζωή μας. Αντανάκλασή της είναι οι ιστορίες που αφηγούμαστε και οι μυθοπλαστικοί χαρακτήρες, αντίστοιχα, είναι η αντανάκλαση πραγματικών ανθρώπων. Ο ίδιος χαρακτήρας, π.χ., που διάβαζε ως παιδί τις ιστορίες του Τομ Σόγιερ και ως έφηβος ανακάλυπτε την ποίηση του Καρυωτάκη, μπορεί να παρακολουθεί ποδόσφαιρο, να πηγαίνει στο θέατρο, να βλέπει τις ταινίες του Οικονομίδη, να ακούει τραγούδια του Μητροπάνου και των Radiohead, για να αναφέρω κάποια από τα ονόματα που εμφανίζονται και στο οπισθόφυλλο του βιβλίου. Ο αναγνώστης θα βρει κι άλλες παρόμοιες αναφορές στις σελίδες του, αρκετές από τις οποίες έχουν οργανικό ρόλο στην ιστορία.

​-Το βιβλίο μοιάζει με τηλεοπτική σειρά 12 επεισοδίων. Πιστεύεις ότι αυτός ο ρυθμός βοηθάει τον σύγχρονο αναγνώστη;

Ειλικρινά δεν ξέρω. Μακάρι. Είναι ένα πολυσέλιδο μυθιστόρημα, με αρκετούς χαρακτήρες. Σε κάθε επεισόδιο ένας ή δύο από αυτούς αναλαμβάνει τον ρόλο του πρωταγωνιστή, ενώ παρεμβάλλονται και σκηνές που φωτίζουν το παρελθόν του αλλά και το μέλλον του σε σχέση με το βασικό αφηγηματικό «παρόν». Κάθε επεισόδιο έχει μια σχετική αυτοτέλεια, αλλά όλα μαζί συνθέτουν το συνολικό παζλ της ιστορίας. Μπορεί δηλαδή ο αναγνώστης να τα παρακολουθήσει ένα-ένα, όπως παρακολουθεί και ένα σίριαλ, που δημιουργεί διαρκώς ερωτήματα για το τι θα ακολουθήσει στη συνέχεια.

​-Ποιο θεωρείς το πιο δύσκολο σημείο στην «ενηλικίωση» της ελληνικής κοινωνίας που περιγράφεις;

Το βασικό χρονικό επίπεδο της ιστορίας τοποθετείται στα μέσα της δεκαετίας του 1980. Σταδιακά η αφήγηση προχωράει προς τις μέρες μας, ενώ γίνονται σποραδικά αναφορές και σε προηγούμενες δεκαετίες, έως τα χρόνια της Κατοχής και του Εμφυλίου. Η λέξη «ενηλικίωση» χρησιμοποιείται εδώ με την αρνητική της υποδήλωση. Σ’ αυτές τις παλιότερες εποχές που προανέφερα, η κατάσταση μπορεί να ήταν άλλοτε καλή, άλλοτε άσχημη, έως και αδιανόητα άσχημη, είχαν όμως κάτι κοινό: την ελπίδα για το μέλλον, για ένα αύριο που θα είναι καλύτερο από το τώρα. Αυτό δυστυχώς έχει πια χαθεί. Ενενήντα εννιά στους εκατό ανθρώπους αν ρωτήσεις σήμερα, θα σου πουν «κάθε πέρσι και καλύτερα». Ρώτα τους και αν ελπίζουν ότι στο μέλλον θα ανατραπεί αυτή κατάσταση. Θα σου πουν όχι.

-Είναι για σένα μια εποχή νοσταλγίας τα 80’s ή το κλειδί για να καταλάβουμε τι συμβαίνει σήμερα;

Ναι, είναι το κλειδί. Ελπίζω να μην έχει πέσει στην παγίδα της νοσταλγίας το βιβλίο, γιατί δεν είναι μόνον αυτό. Κατά την άποψή μου, η κατάσταση που περιέγραψα νωρίτερα, αρχίζει να διαμορφώνεται μετά τα μέσα της δεκαετίας του ’80. Τα συλλογικά οράματα που κινητοποιούσαν μεγάλη μερίδα της κοινωνίας έως τότε, σταδιακά αρχίζουν να διαβρώνονται εκ των έσω και να αντικαθίστανται από το κυνήγι του εύκολου χρήματος, της με κάθε κόστος υλικής ευμάρειας, της επικράτησης του ιδιωτικού σε βάρος του συλλογικού, του «παρτακισμού», του life style, ενός εντελώς διαφορετικού συστήματος αξιών που συνοψίζεται στη φράση «ό,τι φάμε, ό,τι πιούμε…» ή αλλιώς «η ζωή είναι μικρή για να είναι θλιβερή», όπως ήταν το σλόγκαν του εμβληματικού περιοδικού που εμφανίστηκε ακριβώς εκείνη την εποχή και, κατά τη δήλωση του δημιουργού του, ανέλαβε την αποστολή να «ξεβλαχέψει» τους Έλληνες. Η διαδικασία αυτής της μετάβασης ολοκληρώθηκε στα χρόνια της «κρίσης» και των μνημονίων. Αυτή ακριβώς η περίοδος της μετάβασης λοιπόν, από τα μέσα της δεκαετίας του ’80 έως τα μνημόνια, αποτελεί τον ιστορικό καμβά πάνω στο οποίο εξελίσσεται η αφήγηση του μυθιστορήματος.

​-Θα μπορούσε αυτό το μυστικό να κρύβεται κάπου αλλού εκτός από τις Σέρρες και τη Βυρώνεια;

Βεβαίως. Παντού. Δεν βρίσκεται σε κάποιον συγκεκριμένο τόπο. Όπως και τους ίδιους τους τόπους στους οποίους έχουμε ζήσει, το κουβαλάμε μέσα μας.

-Τι θα ήθελες να αποκομίσει ο επισκέπτης φεύγοντας από την βιβλιοπαρουσίαση της Τρίτης;

Θα ήθελα να πάρει μια γεύση από το βιβλίο. Να του ανοίξει ένα παράθυρο για να ρίξει μια ματιά στον κόσμο του. Μακάρι να τον βρει ενδιαφέροντα και να κρίνει ότι αξίζει να αφιερώσει τον πολύτιμο χρόνο του για να τον γνωρίσει καλύτερα διαβάζοντάς το.