Η επιστολή του Θανάση Πίσιου αποτυπώνει την απόγνωση μιας ολόκληρης τάξης, που βλέπει τον κόπο μιας ζωής να καταρρέει χωρίς στήριξη

Η αλήθεια είναι πως δεν είχα αντιληφθεί τη σοβαρότητα του θέματος που έχει προκύψει με την ευλογιά των προβάτων και πως αυτό δεν αφορά μόνο τους κτηνοτρόφους αλλά έχει μεγαλύτερες προεκτάσεις, που εάν η Πολιτεία δεν παρέμβει δραστικά κινδυνεύει να εξελιχθεί σε πραγματική δοκιμασία.

Το ζήτημα δεν αφορά απλά την απώλεια ζωικού κεφαλαίου, αλλά την επιβίωση ολόκληρων οικογενειών, την σταθερότητα της τοπικής οικονομίας, την ίδια η κοινωνική συνοχή στην ύπαιθρο. Ομολογώ πως με ταρακούνησε η επιστολή ενός κτηνοτρόφου -από το Σιδηρόκαστρο- στο τελευταίο φύλλο της τοπικής εφημερίδας “Ψίθυροι της Σιντικής”. Δεν πρόκειται για μια τυπική καταγγελία, αλλά για μια συγκλονιστική κραυγή αγωνίας, που αποτυπώνει την απελπισία ανθρώπων οι οποίοι νιώθουν εγκαταλελειμμένοι και αβοήθητοι μπροστά στην καταστροφή.

Ο κτηνοτρόφος Θανάσης Πίσιος δεν μεταφέρει απλώς μια περιγραφή του προβλήματος. Μέσα από τα λόγια του ακούγεται η φωνή ενός ανθρώπου που βλέπει τον κόπο μιας ζωής να γκρεμίζεται χωρίς καμία ουσιαστική στήριξη. Πίσω από κάθε φράση ξεπηδά η απόγνωση μιας ολόκληρης επαγγελματικής τάξης, που νιώθει προδομένη από την Πολιτεία και ανήμπορη να προστατεύσει τον μόχθο της. Η αφήγησή του δεν καταγράφει μόνο την οικονομική ζημιά αλλά και την ηθική φθορά που γεννά η αδιαφορία των θεσμών. Είναι μια μαρτυρία που ξεπερνά το ατομικό δράμα και μετατρέπεται σε κατηγορητήριο απέναντι σε ένα σύστημα που αδυνατεί να στηρίξει τους ανθρώπους της παραγωγής.

Η επιστολή του κ.Πίσιου φωτίζει με δραματικό τρόπο το μέγεθος του προβλήματος που προκαλεί η ευλογιά των προβάτων. Μια νόσος που έχει πλήξει βαριά το ζωικό κεφάλαιο σε όλη τη χώρα και ιδιαίτερα στην περιοχή των Σερρών. Μέσα από τα γραφόμενά του γίνεται φανερό ότι, σε αντίθεση με το 1988 όπου η αντιμετώπιση υπήρξε άμεση και αποτελεσματική με καραντίνα, θανάτωση νοσούντων και εμβολιασμούς, σήμερα τα μέτρα αποτυγχάνουν να περιορίσουν την εξάπλωση.

Ο ίδιος και πολλοί ακόμη κτηνοτρόφοι μιλούν για αργοπορίες στη λήψη δειγμάτων, καθυστέρηση στα αποτελέσματα, έλλειψη πρακτικής βοήθειας σε ζωοτροφές και φάρμακα, αλλά και για την πλήρη απουσία μέριμνας όσον αφορά τη διαχείριση των νεκρών ζώων.

Ακόμη και όσοι τηρούν σχολαστικά τα μέτρα βιοασφάλειας, βλέπουν τα κοπάδια τους να αποδεκατίζονται, με τη νόσο να εξαπλώνεται ανεξέλεγκτα από χωριό σε χωριό. Οι αποζημιώσεις που υπόσχεται το κράτος κρίνονται ανεπαρκείς, ενώ οι ανακοινώσεις για εμβόλια και ενισχύσεις παραμένουν στα χαρτιά. Μέσα σε αυτό το κλίμα αγανάκτησης και απόγνωσης, η φωνή του κ. Πίσιου λειτουργεί ως καμπανάκι κινδύνου: Οι άνθρωποι της παραγωγής αισθάνονται μόνοι και εγκαταλελειμμένοι, καταγγέλλοντας την κατάσταση ως «απόλυτη παράνοια» και ζητώντας επιτακτικά λογοδοσία από τους υπευθύνους.

Δημοσιεύω στη συνέχεια αυτούσια την επιστολή – κραυγή αγωνίας του κ. Πίσιου, με την ευχή να ακουστεί από εκείνους που πρέπει και να ληφθούν άμεσα μέτρα πριν η κατάσταση ξεφύγει οριστικά από κάθε έλεγχο. Η μαρτυρία του δεν αφήνει περιθώριο αδιαφορίας και αξίζει να διαβαστεί ολόκληρη, χωρίς περικοπές, για να καταλάβει κανείς το μέγεθος της απόγνωσης αλλά και της αδικίας.

H επιστολή έχει ως εξής :

Δεν είναι η πρώτη φορά που έχουμε ευλογιά στην Ελλάδα. Το 1988, όπως μαθαίνουμε από το διαδίκτυο αλλά και από τους παλιούς συνταξιούχους κτηνιάτρους, είχαμε πάλι στην περιοχή του Έβρου κρούσματα, τα οποία όμως εγκαίρως εντοπίστηκαν, μπήκε σε καραντίνα η περιοχή, θανατώθηκαν περίπου 500 πρόβατα που νόσησαν και εμβολιάστηκαν τα κοπάδια στην γύρω περιοχή. Περίπου 50.000 πρόβατα.

Την εποχή εκείνη μαθαίνουμε ότι στην Ελλάδα υπήρχαν δύο ερευνητικά ινστιτούτα — ένα στην Αθήνα και ένα στη Δράμα — τα οποία ήταν για την έρευνα όλων των ζωονόσων και για μελέτες πάνω σε αυτά τα θέματα. Όπως μαθαίνουμε, είχανε και το ανάλογο εμβόλιο που παραγόταν στην Ελλάδα και το θέμα αντιμετωπίστηκε και σταμάτησε αμέσως εκεί. Ίδια ερευνητικά κέντρα υπήρχανε μέχρι πρόσφατα και στη γειτονική Βουλγαρία με έρευνες και εμβόλια, τα οποία τα έκλεισαν κι αυτά από τη στιγμή που μπήκαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Αυτά τα κέντρα τα έκλεισαν και στην Ελλάδα, δεν υπάρχουν πλέον, όπως δεν υπάρχει και το κέντρο καταπολέμησης κουνουπιών στον Προβατά Σερρών -το κατάργησαν κι αυτό. Με αποτέλεσμα να έχουν φάει τα κουνούπια όλο το Σερραϊκό λαό. Καθώς επίσης και την κτηνοτροφία, με αποτέλεσμα να περνάμε και τον καταρροϊκό πυρετό, ο οποίος μεταδίδεται με τις σκνίπες. Φέτος επλήγησαν βαριά από την συγκεκριμένη νόσο τα κοπάδια των προβάτων σε όλη την Ελλάδα. Για αυτή την νόσο που έπληξε βαριά την προβατοτροφία δεν ασχολείται κανείς, έστω και αν υπάρχει πολύ μεγάλο θανατικό και από αυτήν και ας υπάρχουν και για αυτήν εγκεκριμένα εμβόλια «πέρα βρέχει».

Ταυτόχρονα μαζί με το καταροϊκο ιό έχουμε εδώ και ενάμιση χρόνο τον ιό της ευλογιάς των προβάτων.

Όλον αυτό τον ενάμιση χρόνο βρισκόμαστε με πρωτόκολλα τα οποία έχει ορίσει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και καθημερινά ακούμε από τα ΜΜΕ και τους υπεύθυνους ότι τα μέτρα σκληραίνουν και μας απειλούν με lockdown. Το αποτέλεσμα από το συγκεκριμένο πρωτόκολλο όλο αυτό το διάστημα που ακολουθείται είναι η ευλογιά των προβάτων να καλπάζει με γεωμετρική αύξηση και ειδικά στην περιοχή των Σερρών, αποδεκατίζεται το ένα κοπάδι μετά το άλλο.

Πριν λίγες μέρες ήρθε και η δική μας σειρά, στο δικό μας κοπάδι. Αν και η κτηνοτροφική μας μονάδα βρίσκεται σε απομονωμένη περιοχή και τηρήσαμε όλα τα μέτρα που υποδεικνύουν οι αρχές: εγκλεισμό του κοπαδιού, σταματήσαμε να παραδίδουμε το γάλα για να αποφύγουμε την είσοδο του οδηγού στη μονάδα μας, απολύμανση του χώρου με αντιϊκά σκευάσματα, αγορά ζωοτροφών που έχουν υποστεί θερμική επεξεργασία κ.τ.λ., δεν αποφύγαμε το μοιραίο. 35 μέρες παλέψαμε να σώσουμε το κοπάδι μας από τον καταρροϊκό πυρετό, χωρίς καμία στήριξη από πουθενά. Τώρα που δρόσισε ο καιρός και ήταν τα τελευταία πρόβατα που έπασχαν από καταρροϊκό πυρετό, μας βρήκε το άλλο το κακό που λέγεται ευλογιά. Όπως ακούσαμε από τους αρμόδιους και πράξαμε ανάλογα, καλέσαμε την ίδια μέρα την κτηνιατρική υπηρεσία να πάρει δείγματα. Εάν εμείς καθυστερούσαμε ή αποκρύπταμε το γεγονός απειλούμασταν με διοικητικά πρόστιμα, αποκλεισμό από τις αποζημιώσεις κ.τ.λ.

Τώρα η κατάσταση που επικρατεί είναι η εξής: την περασμένη Πέμπτη που ήρθαν να πάρουν τα δείγματα μου είπαν οι αρμόδιοι ότι θα τα στείλουν τη Δευτέρα και τα αποτελέσματα των εξετάσεων να μην τα περιμένουμε πριν την ερχόμενη Τετάρτη «και βλέπουμε». Στην ερώτηση που μου έκαναν πώς έγινε αυτό το πράγμα αφού τηρούνταν όλα τα μέτρα και ήμασταν σε απομονωμένη περιοχή, τους απάντησα ότι και εγώ δεν μπορώ να καταλάβω. Στην κτηνοτροφική μας μονάδα μπήκαν μόνο δύο κτηνίατροι πριν 15 μέρες για να κάνουν έλεγχο ( εάν είμαστε καθαροί από τον ιό, τελικά ήμασταν καθαροί). Οι κτηνίατροι είχαν υποδειγματική συμπεριφορά και τήρησαν όλους τους κανόνες.

Κανείς άλλος δεν μπήκε παρά μόνο αυτοί που ήρθαν να πάρουν το δείγμα τώρα. Μετά από όλα αυτά, σε παρατήρησή μου είδα ένα κοράκι να βγάζει το μάτι από μια θανατωμένη προβατίνα και τότε κατάλαβα τι πιθανώς μπορεί να έχει γίνει. Σε πολύ κοντινή απόσταση από μας βρίσκεται το Βαμβακόφυτο, το οποίο σχεδόν ένα μήνα έχει τέσσερα κοπάδια που πάσχουν από τον συγκεκριμένο ιό και παράλληλα, φαντάζομαι, και από τον καταρροϊκό με αποτέλεσμα να έχουν μεγάλο θανατικό.

Το αποτέλεσμα ήταν μετά από μερικές μέρες να κολλήσουν δύο κοπάδια που έχει όλο και όλο το Καμαρωτό, να κολλήσει το Γεφυρούδι, το Βαλτερό και όλη η εκείνη η περιοχή και τελευταία να κολλήσουμε και εμείς που βρισκόμαστε στην περιοχή της Άμπελας και είμαστε ακριβώς στο σύνορο με το Βαβακόφυτο και το Καμαρωτό.

Στο πρωτόκολλο που ακολουθείται, όπως μας έχουν πει, αμέσως μετά την αναφορά του υπόπτου κρούσματος πρέπει αμέσως να παρθεί δείγμα και εντός 48 ωρών, αφού το αποτέλεσμα είναι θετικό, η μολυσμένη μονάδα να θανατωθεί. Εντούτοις όμως όλα τα κοπάδια στέκονται μέχρι και ενάμιση μήνα, που φυσικά αυτά έχουν υποστεί ανοσία της αγέλης πλέον. Το ερώτημα που μπαίνει τώρα είναι: το πρωτόκολλο είναι για να εφαρμόζεται μόνο από τους ταπεινούς ποιμένες; Αυτοί που έβγαλαν το πρωτόκολλο είναι υπεράνω αυτού του νόμου; Ζούμε αλήθεια σε μια ευνοούμενη πολιτεία, υπάρχει σε αυτή τη χώρα ισονομία και ισοπολιτεία;

Αν η απάντηση είναι καταφατική, τότε μπαίνει ξανά το ερώτημα για το ποιος θα λογοδοτήσει θα δικάστει και θα τιμωρηθεί αναλόγως, ποιοι είναι αυτοί οι υπεύθυνοι, ξέρει κανείς να μας πει; Οι τοπικοί άρχοντες, η κτηνιατρική υπηρεσία, το υπουργείο, ποιος από όλους θα πληρώσει την ζημιά που έχουμε υποστεί; Εμείς, όπως και όλοι οι κτηνοτρόφοι που βρίσκονται σε αυτή τη κατάσταση, βρισκόμαστε σε απόγνωση — ζούμε την απόλυτη παράνοια.

Ρωτάω εγώ: ώσπου να βγάλει η πολιτεία τα πόρισμα, να ‘ρθουνε να θανατώσουν το κοπάδι, τι πρέπει να κάνω εγώ αυτά τα ζώα; Να τα κλειδώσουμε μέσα και να τα αφήσουμε να πεθάνουν αβοήθητα από την πείνα, τη δίψα και χωρίς φαρμακευτική περίθαλψη; Ποιος επαγγελματίας που μας προμηθεύει με ζωοτροφές θα έρθει σε ένα μολυσμένο στάβλο ενώ ξέρει ότι θα τον χάσει από πελάτη και οι άλλοι που ακόμα έχουν ελπίδα θα τον αποφύγουν; Τα ζώα που πεθαίνουν, πώς να τα διαχειριστεί ένας κτηνοτρόφος μόνος του; Μας λένε να σκάψουμε μια τρύπα μέσα στον στάβλο και να τα πετάμε μέσα — ποιος επαγγελματίας με σκαπτικό μηχάνημα θα πάει σε μια μολυσμένη μονάδα, είναι λύση αυτό;

Με τι ψυχή να αγοράσει ο άνθρωπος τα φάρμακα που χρειάζεται για να γιατρέψει το κοπάδι του αφού ξέρει ότι μετά αυτοί θα έρθουν και θα το θανατώσουν; Ενδιαφέρθηκε να στείλει κάποιος Δήμος ή η Περιφέρεια σκαπτικό μηχάνημα να βοηθήσει αυτούς τους ανθρώπους; Υπάρχει κάποιος που ενδιαφέρθηκε να τους πάει κάποια φαρμακευτικά σκευάσματα, ζωοτροφές για να μπορέσει αυτός ο άνθρωπος να βοηθήσει το κοπάδι του; Η απάντηση είναι: κανείς.

Κάθε μέρα ακούμε στα ΜΜΕ ότι θα δοθούν ενισχύσεις για τις ζωοτροφές που στην περιοχή μας αντιστοιχούν 6 ευρώ για κάθε αναπαραγωγικό ζώο. Αυτό το ποσό ήταν να δοθεί και πέρσι που τώρα λένε δεν θα δώσουν για πέρσι αλλά θα τα δώσουν για φέτος και ακόμη βρίσκονται στο στάδιο των διασταυρωτικών ελέγχων. Ένα αναπαραγωγικό ζώο για να ταϊστεί και αυτό «σπαρτιάτικα» χρειάζεται ένα ευρώ την ημέρα. Για τις 500 μέρες περίπου που είμαστε στην καραντίνα (για να τα μαθαίνει αυτά ο κόσμος) θα μας δώσουν 6 ευρώ που αντιστοιχούν στις ανάλογες 6 μέρες.

Η κτηνοτροφική μας μονάδα δεν τα θέλει αυτά τα λεφτά, τους τα χαρίζουμε — να αγοράσουν οι αρμόδιοι από μια καινούργια γραβάτα για να πάνε στην παρέλαση της 28ης Οκτωβρίου, όλοι οι εθνοσωτήρες και να βγάλουν παχιούς λόγους για την εθνική παλιγγενεσία, για τους ήρωες του ‘40 που άφησαν τα κοκαλάκια τους στα βουνά της Πίνδου. Ντρεπόμαστε, ειλικρινά, που ζούμε σε αυτή τη χώρα.

Εμείς έχουμε πάρει την εξής απόφαση: δεν πρόκειται το κοπάδι μας να το αφήσουμε έτσι — με νύχια και με δόντια θα κοιτάξουμε να σώσουμε ό,τι σώζεται. Αυτά τα ζώα για μας δεν είναι μόνο τα παιδιά μας — είναι ο πατέρας μας και η μάνα μας και όλοι οι πρόγονοί μας, μιας και είμαστε παραδοσιακά κτηνοτροφική οικογένεια. Αυτά τα ζώα που θα τα σώσουμε, αν έρθουν μετά από μήνες να τα σκοτώσουν, να ξέρουν ότι πρώτα εμάς θα πρέπει να βάλουν μέσα στον λάκκο και μετά να μας σκεπάσουν με τα πρόβατα. Όλος ο κόσμος ξέρει ότι οι αποζημιώσεις που θα δώσουν θα είναι τύπου ζωοτροφών, ντάνιελ, πυρόπληκτοι και δεν συμμαζεύεται. Μια μικρή προκαταβολή και τα υπόλοιπα στο αγγελαδοκούρεμα. Να τις βράσουμε και τις επιδοτήσεις τους, τις αποζημιώσεις τους, τη στήριξή τους και όλες τις «καλοσύνες» τους.

Σαν επίλογο δύο λέξεις έχω να πω: Ντροπή τους, αίσχος!

Υ.Γ.: Στην τελευταία σύνοδο των υπουργών γεωργίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως μαθαίνουμε από τον ξένο τύπο, τους πρότειναν να δώσουν 500 χιλιάδες εμβόλια δωρεάν και ο υπουργός μας ψάχνει να βρει τη πιστοποίηση. Ώσπου να την βρει χαιρετίσματα στην εξουσία.

Θανάσης Πίσιος – Κτηνοτρόφος Σιδηροκάστρου