Οι εικόνες με δεκάδες ακρίδες σε δρόμους, αυλές και δημόσιους χώρους έχουν γίνει καθημερινό φαινόμενο στις Σέρρες. Τι εξηγεί ο διευθυντής της ΔΑΟΚ Σερρών για τα αίτια του φαινομένου
Ιδιαίτερα έντονη έχει γίνει η εμφάνιση των ακρίδων από τις αρχές Ιουλίου στην περιοχή των Σερρών, με τα έντομα να μετατρέπονται σε απροσδόκητους πρωταγωνιστές της καθημερινότητας. Το φαινόμενο δεν περιορίζεται πλέον μόνο στις ορεινές και αγροτικές περιοχές, αλλά έχει επεκταθεί μέσα στην πόλη των Σερρών και σε πολλά χωριά του νομού, ενώ παρόμοια είναι η εικόνα και σε άλλες περιοχές της Βόρειας Ελλάδας. Από τις αυλές, τα μπαλκόνια και τους κήπους, μέχρι τα πεζοδρόμια, τους κεντρικούς δρόμους, ακόμη και τις παραλίες, οι εικόνες με τα έντομα να εμφανίζονται κατά δεκάδες ή και εκατοντάδες είναι πλέον καθημερινές, προκαλώντας την εντύπωση και την περιέργεια των κατοίκων.
Η έξαρση καταγράφεται γενικότερα στη γεωγραφική περιφέρεια της Μακεδονίας και της Θράκης. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα του Δήμου Παγγαίου στην Καβάλα, ο οποίος λόγω της μεγάλης συγκέντρωσης των εντόμων σε πολλούς οικισμούς αναγκάστηκε να εκδώσει επίσημο δελτίο τύπου για την ενημέρωση των δημοτών, επισημαίνοντας ότι έχουν ήδη κινητοποιηθεί οι αρμόδιες υπηρεσίες.
Σέρρες: Ο γειτονικός Δήμος που παίρνει μέτρα για τις ακρίδες!
Ανάλογες εικόνες καταγράφονται και στις Σέρρες, ενώ οι πρώτες αναφορές για αυξημένους πληθυσμούς είχαν ξεκινήσει ήδη από τον περασμένο Μάρτιο, κυρίως στις ορεινές περιοχές του νομού.
Από τους αγρούς στο ΔΙΠΑΕ και τον αστικό ιστό
Στο νομό Σερρών, οι αυξημένοι πληθυσμοί ακρίδων δεν αποτελεί εντελώς νέο φαινόμενο, καθώς τα τελευταία τρία χρόνια εντοπίζονται μεγάλες συγκεντρώσεις κυρίως σε χωριά όπως η Ραχωβίτσα και ο Ελαιώνας, καθώς και σε ορεινές περιοχές του Δήμου Σιντικής, που αποτελούν και τους φυσικούς τόπους εκκόλαψής τους. Ωστόσο, η φετινή μαζική μετακίνησή τους προς το κέντρο της πόλης των Σερρών έχει προκαλέσει αίσθηση. Τα έντομα έφτασαν μέχρι και τις εγκαταστάσεις του Διεθνούς Πανεπιστημίου της Ελλάδος (ΔΙΠΑΕ), κατακλύζοντας τον χώρο του ανοιχτού θεάτρου, όπου πραγματοποιούνται οι καλοκαιρινές πολιτιστικές εκδηλώσεις.
Η παρουσία τους στο ανοιχτό θέατρο κατά τη διάρκεια των παραστάσεων εξηγείται επιστημονικά. Οι ακρίδες προσελκύονται έντονα κατά τις βραδινές ώρες από τον ισχυρό τεχνητό φωτισμό που χρησιμοποιείται σε θέατρα, γήπεδα και υπαίθριες εκδηλώσεις. Όταν οι πληθυσμοί τους είναι ιδιαίτερα αυξημένοι, η μετακίνησή τους από την ύπαιθρο προς τις φωτισμένες κατοικημένες ζώνες γίνεται μαζικότερη και ευκολότερη, δημιουργώντας εντυπωσιακές αλλά ακίνδυνες εικόνες.
Πού οφείλεται η έξαρση
Σύμφωνα με τον Διευθυντή της Διεύθυνσης Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής (ΔΑΟΚ) Σερρών, κύριο Χρήστο Λαγούδα, η ραγδαία αυτή ανάπτυξη του πληθυσμού οφείλεται αποκλειστικά στις επικρατούσες καιρικές συνθήκες. Ο ήπιος χειμώνας επέτρεψε σε έναν εξαιρετικά μεγάλο αριθμό αυγών να επιβιώσει στο έδαφος. Επιπλέον, καθοριστικό ρόλο έπαιξε το γεγονός ότι κατά την κρίσιμη περίοδο του Μαρτίου, όταν και πραγματοποιείται η εκκόλαψη, δεν σημειώθηκαν συνθήκες υπερβολικής ζέστης που θα μπορούσαν να αναστείλουν τη διαδικασία, με αποτέλεσμα να επιζήσουν πολύ περισσότερα έντομα σε σχέση με προηγούμενα έτη. Οι εκτεταμένες ξηρές και ακαλλιέργητες εκτάσεις με αμμοχαλικώδες έδαφος αποτέλεσαν τους ιδανικούς χώρους ωοτοκίας, οι οποίοι, επειδή δεν εντοπίστηκαν έγκαιρα, οδήγησαν στην τρέχουσα έξαρση.
Αξίζει να σημειωθεί ότι στην Ελλάδα είναι καταγεγραμμένα συνολικά 131 είδη ακρίδας, εκ των οποίων σχεδόν τα μισά θεωρούνται επίσημα προστατευόμενα είδη, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία τους για το οικοσύστημα παρά τις κατά καιρούς πληθυσμιακές εξάρσεις.
Η ξαφνική μετακίνησή τους μέσα στην πόλη σχετίζεται άμεσα με την αναζήτηση τροφής. Οι ακρίδες αναπτύσσονται κυρίως σε εκτάσεις με σιτάρι και κριθάρι. Από τη στιγμή που οι αγροτικές αυτές καλλιέργειες θερίστηκαν, τα έντομα στερήθηκαν τη βασική πηγή τροφής τους και και άρχισαν να μετακινούνται προς κατοικημένες περιοχές, όπου βρίσκουν πράσινους χώρους, αυλές και κήπους.
Απόλυτα ακίνδυνες για τον άνθρωπο
Ο κ.Λαγούδας εμφανίζεται καθησυχαστικός ξεκαθαρίζοντας ότι οι ακρίδες είναι εντελώς ακίνδυνες για τον άνθρωπο. Δεν τσιμπάνε, δεν επιτίθενται και δεν μεταδίδουν καμία απολύτως ασθένεια. Αν και το μέγεθός τους είναι μεγάλο και η παρουσία τους σε μεγάλους αριθμούς προκαλεί οπτική εντύπωση ή και ανησυχία, δεν συντρέχει κανένας λόγος υγειονομικού κινδύνου.
Παράλληλα, αν και οι αυξημένοι πληθυσμοί ακρίδων έχουν τη δυνατότητα να προκαλέσουν σοβαρές καταστροφές σε αγροτικές καλλιέργειες, στην περιοχή των Σερρών ευτυχώς δεν έχουν καταγραφεί τέτοιου είδους ζημιές. Τα έντομα δεν έχουν πλήξει την τοπική αγροτική παραγωγή, περιορίζοντας την παρουσία τους σε αστικό επίπεδο κυρίως σε μια ακίνδυνη όχληση.
Τα επόμενα βήματα και η φυσική μείωση του φαινομένου
Απαντώντας στο εύλογο ερώτημα των πολιτών σχετικά με τη λήψη μέτρων αντιμετώπισης, ο Διευθυντής της ΔΑΟΚ Σερρών ήταν ρητός και κατηγορηματικός: στην παρούσα φάση είναι αδύνατον να πραγματοποιηθούν ψεκασμοί ή άλλες μέθοδοι χημικής καταπολέμησης στον αστικό ιστό. Ο περιορισμός του φαινομένου μπορεί να επιτευχθεί αποτελεσματικά μόνο κατά την περίοδο του Μαρτίου, πριν από την εκκόλαψη των αυγών, όταν τα έντομα βρίσκονται ακόμα στις φωλιές τους.
Για τον λόγο αυτό, προγραμματίζεται από τώρα η έγκαιρη παρέμβαση για την επόμενη χρονιά, η οποία θα υλοποιηθεί σε πλήρη συνεννόηση με τους τοπικούς παραγωγούς, ώστε να εντοπιστούν με ακρίβεια οι εστίες αναπαραγωγής στις ορεινές περιοχές και να αντιμετωπιστούν στη ρίζα τους.
Για την τρέχουσα περίοδο, οι κάτοικοι των Σερρών χρειάζεται απλώς να δείξουν λίγη υπομονή, καθώς το φαινόμενο οδεύει ήδη προς την ολοκλήρωσή του. Ο χρόνος ζωής αυτών των εντόμων είναι συγκεκριμένος και προκαθορισμένος. Υπολογίζεται ότι σε περίπου έναν μήνα από σήμερα, γύρω στις 20 Αυγούστου, ο πληθυσμός των ακρίδων θα παρουσιάσει αισθητή και κατακόρυφη μείωση, έως ότου ελαχιστοποιηθεί πλήρως, επαναφέροντας την κανονικότητα στην καθημερινότητα της περιοχής.
